Dág borstimplantaten, hallo onzekerheden: 'Ik voelde me ongewild een seksbom, een mals stuk vlees'

Chronische vermoeidheid, gewrichtspijn, duizeligheid, geheugenverlies en in het ergste geval zelfs kanker: de gezondheidsrisico's van siliconen borstimplantaten zijn niet mis. Toch is ze eruit halen geen beslissing die je even snel neemt. Want wat krijg je ervoor terug?

Een van de vele onderwerpen die tijdens ons vriendinnenweekend de revue passeert: borstimplantaten. Specifieker: de borstimplantaten die vriendin Hanna (36) na vijftien jaar heeft laten verwijderen vanwege ernstige verklevingen en allerlei vage gezondheidsklachten. Hoewel ze een jaar na de explantatie, zoals het weghalen van implantaten genoemd wordt, nog altijd vierkant achter haar keuze staat (gezondheid voorop!), vertelt ze dat ze zich vreselijk verkeken heeft op wat zo goed als geen borsten meer hebben met haar zelfbeeld zou doen. Ze ging van een volle B naar een AA-cup. Hoe vaak haar partner ook zegt dat ze nog altijd even mooi en sexy is en vooral zoveel meer dan haar borsten, ze had grote moeite om deze nieuwe en ergens ook oude versie van zichzelf te omarmen. Haar vrouwelijkheid en zelfvertrouwen leken in rook opgegaan. Hoe ga je daarmee om?

Lees ook: Marianne kreeg op haar 34e eierstokkanker: 'Het was hélemaal mis, alles moest eruit'

Naar schatting heeft één op de dertig vrouwen in Nederland siliconen borstimplantaten. Volgens het RIVM zijn dat meer dan 200.000 vrouwen. Bij een kwart gaat het om reconstructie na een borstamputatie, de overige driekwart heeft borstimplantaten vanwege esthetische redenen. Zo ook vriendin Hanna. 'Ik was twintig en bloedonzeker over mijn borsten die naast klein ook heel ongelijk waren,' vertelt ze. 'Een wat grotere cupmaat en mijn lichaam zou meer in verhouding zijn. Van mijn vriend - inmiddels man, we zijn nog altijd samen - hoefde het niet, maar mijn besluit stond vast. Allemachtig, wat voelde ik me ineens vrouwelijk. Zo veel zelfvertrouwen had ik nog nooit gehad.'

Ook Yvonne (46) was begin twintig toen ze voor een borstvergroting koos. 'Ik heb me altijd geschaamd voor mijn kleine borsten en werd er op school flink mee gepest. Ik ging van een kleine A naar een volle B en voelde me voor het eerst echt vrouw. Ineens was het leven daar en liep ik in een restaurant zelfverzekerd langs de bar in m'n strakke jurkje.'

Geen middel tot geluk
Psycholoog en emeritus hoogleraar Liesbeth Woertman begrijpt dit volkomen. 'Alle meisjes zijn onzeker op het moment dat ze in de puberteit komen en hun lichaam verandert, dat kan niet anders,' vertelt ze. 'Borsten zijn ook nog eens extreem zichtbaar. En wat dacht je van de seksuele lading die op borsten rust? Je moet in rap tempo leren je tot dit nieuwe lijf te verhouden en er oké mee te zijn.'

Hoe goed je daarin slaagt, wordt volgens Woertman door verschillende dingen beïnvloed. Met name pesten en onveilige hechting zijn grote voorspellers van ontevredenheid over je lichaam. Woertman: 'Je omgeving en de media, en dan met name sociale media, spelen ook een gigantisch grote rol. Je borsten worden al door anderen gewogen, gewaardeerd of afgekeurd voordat je ze zelf eigen hebt gemaakt als onderdeel van je lichaam. De cosmetische industrie speelt perfect in op die onzekerheid. Smeer deze peperdure gezichtscrème, laat fillers zetten, neem grotere borsten en de trompetten gaan weer spelen. Het wordt verkocht als middel tot geluk, maar de onzekerheid die eraan ten grondslag ligt, pak je met zo'n cosmetische ingreep niet aan.'

Lees ook: Gat in de hand of gierige Gerda? Zo herschrijf je je eigen geldverhaal: 'Ons brein is lui'

En precies daar lopen Hanna, Yvonne en veel andere vrouwen die hun borstimplantaten laten verwijderen tegenaan. Ze hebben dan vaak al lange tijd last van allerlei gezondheidsklachten. Yvonne: 'Geheugenverlies, heftige zenuwpijn in mijn benen, extreem gevoelig voor geluid en licht, duizeligheid en een verlammende vermoeidheid. Met de jaren werden de klachten erger. Het laatste jaar lag ik elke avond tussen acht en negen uur in bed en durfde ik door de duizeligheid geen auto meer te rijden. In het begin wijdde ik de klachten aan mijn drukke baan en hectische gezinsleven, maar op een gegeven moment wist ik: dit moet iets anders zijn. Maar wat? Geen seconde dacht ik aan de implantaten.'

Tachtig klachten
Renate (54) kan hierover meepraten. Ze was 39 toen ze haar borsten liet vergroten. 'Ik was net gescheiden en meer dan vijftien kilo afgevallen door een Q-koorts-infectie. Mijn borsten - voorheen een mooie C-cup - hingen erbij als slappe theezakjes. Voor m'n gevoel was er niks van mijn vrouwelijkheid over. Wat als ik straks een nieuwe man ontmoet, durf ik me dan wel bloot te geven? Mijn ouders zagen mijn worsteling en gaven me de implantatie cadeau. Ik voelde me net Betty Boop, ongelooflijk sexy. Waar ik minder blij van werd, was alle extra mannenaandacht die ik kreeg. In het begin was het leuk, maar op een gegeven moment voelde ik me ongewild een seksbom, een mals stuk vlees. Dat was wel het laatste wat ik wilde.'

Benieuwd wat een hoogleraar over de gezondheidsrisico's heeft te zeggen, hoe het proces verloopt na het verwijderen van borstimplantaten en waarom sisterhood zo belangrijk is? Dat en meer lees je in &C's meinummer 'Dit is generatie leeftijdsloos' dat nu in de winkel ligt - of bestel 'm hier online:

&C05 meinummer scoor hier 'Dit is generatie leeftijdsloos'